Prawo Opcji

O prawie opcji w prawie zamówień publicznych napisano niewiele, właściwie tylko w art. 34 ust.5 widnieje zapis:
5. Jeżeli zamówienie na usługi lub dostawy przewiduje prawo opcji, przy ustaleniu wartości zamówienia uwzględnia się największy możliwy zakres tego zamówienia z uwzględnieniem prawa opcji.
Należy więc odpowiedzieć sobie na pytanie – czym jest opcja?
Najprościej rzecz ujmując to zakres zamówienia, który nie musi być zrealizowany przez Zamawiającego, ale który został przewidziany w ogłoszeniu o zamówieniu i SIWZ. Opcja nie musi być tożsama z przedmiotem zamówienia, ale musi być z nim związana. Dziwnie by było, gdyby Zamawiający zamawiał dostawę komputerów w zamówieniu podstawowym, a w ramach prawa opcji termomodernizację szkoły.

Stosując prawo opcji w zamówieniu publicznym przedmiot zamówienia dzieli się na zamówienie podstawowe i opcję. Zamówienie podstawowe ma być zrealizowane w całości – korzyści z jego realizacji mają być pewne dla Wykonawcy. Opcja jest niepewna, przeważnie uzależniona od możliwości finansowych Zamawiającego.

Na prawo opcji nie trzeba mieć zarezerwowanych środków finansowych. Można np. uruchomić opcję ze środków jakie Zamawiający oszczędzi przy realizacji zamówienia podstawowego, albo ze środków jakie Zamawiający otrzyma w późniejszym okresie.

Ważnym jest, żeby zamówienie oszacować łącznie z opcją. Niejednokrotnie może być tak, że zamówienie podstawowe może być zamówieniem o wartości mniejszej niż kwoty określone w art. 11 ust. 8 ustawy PZP ale łącznie z opcją wartość zamówienia przekroczy te kwoty.

Należy przyjąć, że wartość prawa opcji nie powinna być większa, od wartości zamówienia podstawowego oraz Zamawiający powinien skorzystać z prawa opcji (uruchomić procedurę) w okresie obowiązywania umowy na zamówienie podstawowe, przy czym prawo opcji nie musi być zrealizowane w okresie, w jakim miało być zrealizowane zamówienie podstawowe.

Przykład
Zamawiający kupuje 50 serwerów w zakresie zamówienia podstawowego wraz z usługą wsparcia na okres 3 lat. Zastrzega, że w zakresie prawa opcji może w okresie roku od dnia podpisania umowy zakupić 100 komputerów osobistych z oprogramowaniem wraz z usługą wsparcia na okres 2 lat. Umowa w zakresie podstawowym zawarta jest więc na okres 3 lat, po uruchomieniu prawa opcji (zakupie komputerów osobistych i wsparcia w 12 miesiącu jej obowiązywania) umowa będzie zawarta na okres 4 lat.

Jak widać prawo opcji sprowadza się do tego, że w ofercie otrzymuje się ceny za zamówienie podstawowe i prawo opcji, oraz na opisaniu przedmiotu zamówienia w zakresie tego właśnie prawa. Jeśli prawem opcji objęty jest przedmiot zamówienia tożsamy z zamówieniem podstawowym należy dopuścić, żeby Wykonawca mógł w ofercie podać różne ceny w zakresie zamówienia podstawowego i prawa opcji. Dlaczego? Ponieważ zamówienie podstawowe dla Wykonawcy jest „pewne” a opcja nie. Wykonawca chcąc skalkulować ryzyko jakie poniesie w związku z realizacją zamówienia, przeniesie część kosztów z prawa opcji na zamówienie podstawowe.

Inną istotną zaletą prawa opcji jest to, że Zamawiający nawet mając środki na realizację wcale nie musi skorzystać z opcji. Może się tak zdarzyć w sytuacji, gdy w wyniku analizy rynku okaże się, że w czasie, kiedy Zamawiający mógłby uruchomić opcję na rynku zaszły znaczne zmiany i można nabyć przedmiot zamówienia objęty opcją za cenę mniejszą niż podana w ofercie. Oczywiście wtedy dokonanie wydatku w ramach prawa opcji byłoby niegospodarne i sprzeczne z jedną z podstawowych zasad ustawy o finansach publicznych.

Korzystanie z prawa opcji w zamówieniach publicznych jest znacznie wygodniejsze niż korzystanie z art. 67 ustawy PZP, ponieważ nie ogranicza Zamawiającego do „tożsamości zamówienia”. Opcja jest też znacznie bezpieczniejsza niż omawiane już przeze mnie zmiany umowy, ponieważ nie ogranicza jej tak znacznie wartość zamówienia podstawowego (przyp. przy zmianach umowy do 10% lub 50%).

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Dziękuję za komentarz